လပ္စ္ ေဗးဂတ္စ္ အၾကမ္းဖက္မႈနဲ႔ အၾကမ္းဖက္ဝါဒ ဋီကာ

သင္ကာ

အေမရိကန္ ေလာင္းကစားၿမိဳ႕ေတာ္ လပ္စ္ ေဗးဂတ္စ္မွာ ျပဳလုပ္တဲ့ အေမရိကန္ ေက်းလက္ ဂီတပြဲေတာ္ဟာ လုပ္ေနက် ေပ်ာ္စရာရႊင္စရာ ပြဲပါပဲ။ ဒါေပမယ့္ ေအာက္တိုဘာ ၂ ရက္ေန႔ ပြဲေတာ္ကေတာ့ တမ်ိဳးတဖံု အဆံုးသတ္ခဲ့ရပါတယ္။

မန္ဒါေလ ေဘ ဟိုတယ္ ၃၂ ထပ္ကေန ေသနတ္ပစ္သံနဲ႔ မီးပြားေတြ ထြက္လာခဲ့ပါတယ္။ ၃၂ ထပ္ေပၚက ရာနဲ႔ခ်ီတဲ့ က်ည္ဆန္ေတြဟာ လူ ၅၉ ဦးရဲ႕ အသက္ကို ႏုတ္ယူသြားၿပီး ၅၀၀ ေက်ာ္ကို ဒဏ္ရာရေစခဲ့ပါတယ္။

နီဗာဒါျပည္နယ္၊ မက္စ္ကြိဳက္မွာေနတဲ့ စတီဖင္ ပက္ဒ္ေဒါက္ခ္ရဲ႕ လုပ္ရပ္ဟာ မဟာအေမရိက တဖန္ျပန္ျဖစ္ေရး ေၾကြးေၾကာ္မႈမွာ ႀကီးက်ယ္တဲ့ဆီ မေရာက္တဲ့ အက်ည္းတန္ လုပ္ရပ္ေတြထဲက နမူနာ တစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။ မေကာင္းတဲ့ေနရာမွာ ၿပိဳင္ၾကသလို ျဖစ္ေနတဲ့ ဒီလို အစုလိုက္ အၿပိဳက္လိုက္ ေသေအာင္ ပစ္ခတ္မႈမ်ိဳးဟာ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္မွာ အိုမာ မတ္တင္က ဖေလာ္ရီဒါျပည္နယ္၊ ေအာ္လန္ဒိုရွိ ေပါ့စ္ ေဂး ႏိုက္ကလပ္မွာ ေသနတ္နဲ႔ပစ္လို႔ ၄၉ ေယာက္ေသၿပီး ၅၈ ေယာက္ ဒဏ္ရာရတဲ့ လုပ္ရပ္ထက္ ပက္ဒ္ေဒါက္ခ္ လုပ္ရပ္က ပိုသာပါတယ္။

လပ္စ္ ေဗးဂတ္စ္ ျဖစ္စဥ္ဟာ အာဏာပိုင္ေတြကို တပ္လွန္႔တာထက္ ပိုေနပါတယ္။ အၾကမ္းဖက္မႈ လုပ္ရပ္ဆိုတာ ပ်က္စီးေစမႈ၊ အက်ပ္ကိုင္ ခိုင္းေစမႈ၊ ထိခိုက္ေစမႈ ျဖစ္ေစတဲ့၊ ျဖစ္ေအာင္ႀကိဳးပမ္းတဲ့ ဘယ္ အျပဳအမႈမ်ိဳးမဆို အက်ံဳးဝင္တယ္ဆိုတဲ့ ဖြင့္ဆိုခ်က္က ရွင္းလင္းၿပီး ေမးခြန္းထုတ္စရာေတာ့ မရွိပါဘူး။

လပ္စ္ ေဗးဂတ္စ္ ရဲတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ ဂ်ိဳးဆက္ဖ္ လြန္ဘာဒို အတြက္ကေတာ့ အဲဒီဖြင့္ဆိုခ်က္ထက္ ပိုၿပီး ဋီကာခ်ဲ႕ခ်င္ေနပါတယ္။ ကမာၻက နားလည္တဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈ ျဖစ္စဥ္ဆိုတဲ့ ႐ႈေထာင့္က ၾကည့္ဖို႔ထက္ လြန္ဘာဒို အတြက္ကေတာ့ ဌာေနတြင္း ျဖစ္စဥ္လို႔ ယူဆခ်င္ပါတယ္။ အေပၚမွာ ေျပာခဲ့တဲ့ ဖြင့္ဆိုခ်က္ထဲ ပက္ဒ္ေဒါက္ခ္ရဲ႕ လုပ္ရပ္ကို ဆြဲထည့္စဥ္းစားၿပီး ရည္ရြယ္ခ်က္ရွိတယ္လို႔ လြန္ဘာဒိုက မေျပာလိုပါဘူး။

ေဒသခံ တစ္သီးပုဂၢလကိစၥလို႔ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ယံုၾကည္ပါတယ္၊ ဒီမွာပဲသူေနတယ္၊ ဒီ လုပ္ရပ္ကို သူလုပ္တယ္လို႔ လြန္ဘာဒိုက ေျပာပါတယ္။ သူေျပာခ်င္တာက သာမန္လူတစ္ေယာက္ အေနနဲ႔ မစဥ္းစားရဲေလာက္တဲ့ကိစၥကို တစ္ဦးတည္းသေဘာနဲ႔ ဘယ္သူ႔တိုက္တြန္းႏိႈးေဆာ္မႈမွ မပါဘဲ၊ ေသြးေဆာင္မႈ မရွိဘဲ၊ အေၾကာင္းျပခ်က္ ခိုင္ခိုင္မာမာ ရွာမေတြ႔ဘဲ လုပ္ခ်င္လို႔ လုပ္သြားတာလို႔ ဆိုလိုခ်င္တာပါ။ အၾကမ္းဖက္မႈ ဖြင့္ဆိုခ်က္ဟာ ပက္ဒ္ေဒါက္ခ္ရဲ႕ လုပ္ရပ္လိုမ်ိဳးကို အဓိပၸာယ္ အက်ံဳးဝင္ဖို႔ လိုတယ္လို႔ ေထာက္ျပခ်င္တာ ျဖစ္ပါတယ္။

သမၼတ ေဒၚနယ္ထရမ့္အဖို႔လည္း ျပႆနာေတြရွိတာကို ျပေနပါတယ္။ အစၥလာမ္ အၾကမ္းဖက္သမားေတြ ရန္ကေန အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုကို ကာကြယ္ဖို႔ လိုအပ္တယ္လို႔ ယူဆၿပီး မြတ္စလင္ေတြ ႀကီးစိုးတဲ့ ႏိုင္ငံက လူေတြကို ျပည္ဝင္ခြင့္ ကန္႔သတ္ တင္းက်ပ္ထားတယ္။ လူအမ်ားအျပား ေသေစတဲ့ လပ္စ္ ေဗးဂတ္စ္ အၾကမ္းဖက္မႈက သမၼတ ထရမ့္ရဲ႕ စဥ္းစားမႈဟာ အလံုးစံု မွန္ရဲ႕လားဆိုတာကို ေမးစရာ ျဖစ္ေနပါတယ္။

လပ္စ္ ေဗးဂတ္ သတ္ျဖတ္မႈနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ သမၼတ ထရမ့္က လူ ၅၀ ေလာက္ကို သတ္ၿပီး ရာနဲ႔ခ်ီ ဒဏ္ရာရေစတာ ရက္စက္မႈပဲလို႔ ေျပာသြားပါတယ္။ ပက္ဒ္ေဒါက္ခ္ရဲ႕ ေနာက္ေၾကာင္းနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ဘာမွ ထည့္မေျပာပါဘူး။ လမ္းေၾကာင္းမွန္တဲ့ ကြ်မ္းက်င္မႈဆိုတာ ဘာလဲဆိုတာ ဒီကိစၥက ျပေနတယ္လို႔ သူက ေျပာသြားပါတယ္။

ေဗာက္ဇ္ အြန္လိုင္းသတင္းဌာနမွာ ဂ်နီဖာ ဝီလ်ံကေတာ့ ထရမ့္ အားေပးအားေျမွာက္သလို ျဖစ္ေနတဲ့ လူျဖဴႀကီးစိုးေရး အႏၱရာယ္ကို ထည့္ၿပီး သံုးသပ္သြားပါတယ္။ ၂၀၁၇ မတ္လမွာ အသက္ ၆၆ ႏွစ္အရြယ္ လူမည္းတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ တီမိုသီ ကက္ခ်္မန္းကို အသက္ ၂၈ ႏွစ္အရြယ္ လူျဖဴ ဂ်ိမ္းစ္ ဟားရစ္ ဂ်က္ဆင္က ဓားနဲ႔ ထိုးသတ္ပါတယ္။ လူမ်ိဳးေရး မုန္းတီးမႈေၾကာင့္ ျဖစ္တဲ့ လူသတ္မႈကို နယူးေယာက္ဥပေဒအရ အၾကမ္းဖက္မႈအျဖစ္ အေရးယူပါတယ္။ ခ်ားေလာ့စ္ဗီးလ္မွာ လူမ်ိဳးေရးခြဲျခားမႈကို ဆႏၵျပသူေတြ တိုက္ခိုက္ခံရလို႔ အမ်ိဳးသမီးတစ္ဦး အသတ္ခံရၿပီး ၁၉ ဦး ဒဏ္ရာရခဲ့ပါတယ္။ ဒါေတြက နမူနာ နည္းနည္းပဲ ရွိပါေသးတယ္။

ထရမ့္ ေၾကြးေၾကာ္ခဲ့တဲ့ မဟာ အေမရိက တဖန္ ျပန္ျဖစ္ေရးဟာ စိတ္တက္ၾကြစရာျဖစ္သလို လမ္းေၾကာင္း ေခ်ာ္စရာလည္း ျဖစ္ေနပါၿပီ။ ဒီေၾကြးေၾကာ္သံက ေပးတဲ့ တက္ၾကြမႈကပဲ အၾကမ္းသမားေတြ ျဖစ္လာေအာင္ လမ္းေၾကာင္းသလို ျဖစ္ေနပါတယ္။

သတ္ျဖတ္မႈ၊ အစုလိုက္အၿပံဳလိုက္ ေသေသမႈတို႔ဟာ စက္ဆုပ္စရာ ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ေယာက္ေယာက္ဟာ ဥပေဒကို လက္တလံုးျခားလုပ္ၿပီး သတ္ျဖတ္မႈေတြ လုပ္ႏိုင္ပါတယ္။ ပက္ဒ္ေဒါက္ခ္သာ မက္စ္ကြိဳက္က မြတ္စလင္တစ္ေယာက္ ျဖစ္ခဲ့ရင္ အခုလို အစုလိုက္ အၿပံဳလိုက္ သတ္ျဖတ္မႈကို ခပ္လြယ္လြယ္ အျပစ္ပံုခ်လို႔ ရႏိုင္ပါတယ္။

အင္တာဆက္ပ္ ဝက္ဘ္ဆုိဒ္မွာေတာ့ ရႊန္ကင္းက ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ေရးပါတယ္။ ပက္ဒ္ေဒါက္ခ္ဟာ အေမရိကန္မွာ လူအမ်ားအျပားကို ေသနတ္နဲ႔ ပစ္ခတ္သတ္ဖူးတဲ့သူေတြလို လူျဖဴတစ္ေယာက္ပါပဲ။ အသားအေရာင္ဟာ အကာအကြယ္တစ္ခု ေပးသလို ျဖစ္ေနပါတယ္။ လူျဖဴျဖစ္တာဟာ အၾကမ္းဖက္သမားလို႔ လြယ္လြယ္ေတြးမႈကေန အကာအကြယ္ေပးေနတယ္လို႔ ရႊန္ကင္းက ေရးပါတယ္။

ရန္ဒယ္ ေလာရဲ႕ ၂၀၀၉ မွာ ထြက္ရွိတဲ့ ‘အၾကမ္းဖက္မႈ-သမိုင္းစဥ္’ ဆိုတဲ့စာအုပ္မွာ အၾကမ္းဖက္မႈကို ပိုၿပီး က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ အႀကံျပဳထားပါတယ္။ ဒီလို က်ယ္ျပန္႔တဲ့ ဖြင့္ဆိုခ်က္ကို ႏိုင္ငံေတာ္အဆင့္က တိုက္႐ိုက္လုပ္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျပည္ထဲေရး၊ FBI နဲ႔ အစိုးရ အဖြဲ႔အစည္းေတြမွာ အၾကမ္းဖက္မႈကို ဖြင့္ဆိုခ်က္ အသီးသီး ရွိသလုိ ႏိုင္ငံျခားေရး ဝန္ႀကီးဌာနကလည္း တျခားတိုင္းျပည္ေတြကို ရည္ညႊန္းၿပီး သူ႔ဖြင့္ဆိုခ်က္နဲ႔သူ ရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ လပ္စ္ ေဗးဂတ္စ္ ျဖစ္ရပ္ကို ဘယ္လို သံုးႏႈန္းၾကမလဲဆိုတာမွာ လက္တြန္႔ေနၾကပါတယ္။

ျပည္တြင္း တိုက္ခိုက္မႈေတြကို အၾကမ္းဖက္မႈ စာရင္းထဲသြင္းဖို႔ ခက္တယ္၊ တစ္ဦးခ်င္းဟာ အၾကမ္းဖက္မႈ တစ္ခုျဖစ္ေလာက္တဲ့ အားထုတ္မႈျဖစ္ဖို႔ မလြယ္သလို အၾကမ္းဖက္ ဥပေဒနဲ႔ အျပစ္ေပးဖို႔လည္း မလြယ္ဘူးလို႔ FBI ညႊန္ၾကားေရးမႉး ခရစ္ ဝါရီက ၿပီးခဲ့တဲ့လအတြင္း ကြန္ဂရက္မွာ ေျပာသြားပါတယ္။
အၾကမ္းဖက္ဝါဒ၊ အၾကမ္းဖက္မႈကို ဖြင့္ဆိုခ်က္နဲ႔ ခ်မွတ္တဲ့ မူဝါဒေတြဟာ ေရလိုက္လြဲေနသလားဆိုတာ ဆန္းစစ္ဖို႔ အခ်ိန္ျဖစ္ေနပါၿပီ။

‘အေမရိကန္ အၾကမ္းဖက္သမား’ ဆိုတဲ့ အသံုးအႏႈန္းက နားခါးႏိုင္ပါတယ္။

(သန္လ်င္ပို႔စ္ ဂ်ာနယ္မွာ ေဖာ္ျပၿပီး)

Advertisements

Leave a comment

Filed under Article

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s